RODZAJE I CECHY UMÓW – umowa o pracę (stosunek pracy) i umowy cywilnoprawne (umowa zlecenie, umowa o dzieło)

 

Umowa o pracę to zatrudnienie na podstawie stosunku pracy; wyróżniamy: umowę na okres próbny, umowę na czas określony i umowę na czas nieokreślony.

 

Jakie treści składają się na umowę o pracę?

– określenie strony umowy, rodzaju umowy, daty zawarcia, warunków płacy oraz pracy

– rodzaj świadczonej pracy

– miejsce wykonywania

– wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem składników wynagrodzenia

– wymiar czasu pracy

– termin rozpoczęcia pracy.

 

Stosunek pracy jest uregulowany prawnie na podstawie Kodeksu pracy.

 

Nie później niż w ciągu 7 dni od zawarcia umowy pracodawca jest zobligowany, żeby poinformować pracownika na piśmie o:

– normie czasu pracy w wymiarze doby i tygodnia

– terminie otrzymywania wynagrodzenia za pracę

– ilości dni przysługujących w ramach urlopu wypoczynkowego

– okresie wypowiedzenia

 

Pracownik nie ponosi bezpośredniej odpowiedzialności wynikającej z ostatecznego rezultatu wykonanej pracy. Ten aspekt zasadniczo odróżnia umowę o pracę od umów cywilnoprawnych. W przypadku umowy zlecenie czy umowy o dzieło zatrudniony rozliczany jest z konkretnego efektu końcowego powierzonego zadania

Zasadą nadrzędną w przypadku stosunku pracy, w odróżnieniu od umów cywilnoprawnych, jest fakt, że pracownik zobowiązany jest do osobistego wykonywania powierzonych zadań i nie może ich zlecić innej osobie.

Pracodawca zaś zobowiązany jest za wykonaną pracę wypłacić wynagrodzenie. Jego kwota odpowiada zajmowanemu przez pracownika stanowisku i zakresowi powierzonych obowiązków. Przy pełnym wymiarze pensja nie może być niższa niż obowiązująca w danym roku stawka minimalna.

Praca wykonywana na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy oznacza, iż to zatrudniający bierze na siebie całą odpowiedzialność za zadania, które powierza poszczególnym pracownikom, mimo iż są oni zobowiązani do zachowania staranności i ostrożności na swoim stanowisku. Ponadto pracodawca ponosi ryzyko o charakterze gospodarczym, osobowym, socjalnym, technicznym

 

Umowa zlecenie – w jej przypadku chodzi głównie o wykonanie określonego zadania, bez sprecyzowania ostatecznego efektu. Realizacja nie jest aż tak wiążąca, jak w przypadku umowy o prace, gdzie pojawiają się uprawnienia pracownicze (urlop, wynagrodzenie chorobowe czy zwolnienie lekarskie). Zleceniobiorca może powierzyć wykonanie innej osobie, jeżeli wynika to z zawartej umowy. Umowa taka dotyczy doraźnej usługi, nie ma tutaj stałego stosunku prawnego pomiędzy pracodawcą a pracownikiem.

 

Umowa o dzieło – najważniejszy jest rezultat (materialny bądź niematerialny) zapisanych w umowie działań, które powierzyć do wykonania można innej osobie, jeśli to nie przeszkodzi w sfinalizowaniu umowy. Taka umowa nie powoduje obowiązku ubezpieczeń społecznych.